جستجو

کارشناس مسوول کانون پرورش فکری مازندران:
 
نقش عروسک در تعلیم و تربیت کودک 
 
 
 

سمیه سپهدار کارشناس مسوول فرهنگی این کانون در گفتگویی با روابط عمومی اداره کل کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان مازندران در خصوص جایگاه عروسک  و نمایش عروسکی در این کانون صحبت کرد. این مصاحبه به بررسی مقوله عروسک و جایگاه آن در زندگی کودکان می پردازد و تلاش دارد با  آگاهی بخشی خانواده ها، به نقش موثر عروسک در تربیت کودکان ونوجوانان بپردازد و برنامه ها وهمچنین ظرفیت کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان مازندران را در این راستا معرفی نماید.
   کارشناس مسوول کانون پرورش فکری مازندران از تولید عروسک های بومی و محلی و استفاده از این ابزار تفریحی و تربیتی در مراکز فرهنگی و هنری این کانون خبر داد و افزود: بازی با عروسک و اسباب بازی یکی از سرگرمی های مورد علاقه ی کودک است که باعث رشد و تربیت او می شود.
وی با بیان اهمیت ارتباط کودک با عروسک اظهار داشت: عروسک به سهولت در لایه های وجودی کودک نفوذ می کند، آنگونه که کودک شکل دیگری از خود را در آن می بیند. در واقع عروسک نمایش سه بعدی از یک انسان است و کودکان نیز دوست دارند به این بازیچه، زندگی ببخشند.
سپهدار در ادامه این گفتگو بیان داشت: به همین دلیل کودکان به عروسک های خود شخصیت می دهند و عواطف و احساسات خود را در الگوهای مادرانه به عروسک خود القا می کنند.عروسک ها در پایین ترین سطح کارکردی خود نیز می توانند یک تصویر کامل بدنی را به کودکان ارایه نمایند و پوشش عروسک ها نیز تاثیر بسزایی در انتخاب و باورداشت کودکانمان ایفا می نماید.
مادران نیز از کارکرد واسطه ای عروسک برای دختران خود دراموری مانند؛ غذاخوردن، حمام کرد، آرامش، خواب و ... استفاده می کنند و به تناسب رشد سنی دختران، عروسک ها در آموزش اجتماعی و نمایش تفکیک جنسیتی و فهم کودک از وظایف آینده خویش نقش بارزی را ایفا می کنند.
کارشناس مسوول کانون پرورش فکری مازندران در پاسخ سوالی مبنی بر اینکه استفاده کودک از عروسک به چه زمانی بر می گردد بیان داشت:شاید بتوان ادعا کرد که این رویکرد به زمان زندگی انسان های اولیه بر می گردد. زیرا عروسک بازی تنها باعث رشد غریزه مادرانه نمی شود، این بازی به کودک اجازه می دهد تا برای خود شخصیت بسازد و منِ خود را شکوفا سازد.
وی با اشاره به برخی از کم توجهی های والدین نسبت به عروسک بازی فرزندانشان گفت: بسیاری از پدر و مادران به عروسک بازی بچه ها اهمیتی نمی دهند، در حالی که اینگونه بازی ها تاثیر بسزایی در رشد فکری و روحی و عاطفی کودک ایفا می کند، چون عروسک نقش بسیار موثری در شکل دهی شخصیت کودکان دارند به طوری که در بازی های کودکانه، خود را به جای عروسک می گذارند و از ظاهر یا لباس عروسک الگو می گیرند.
عروسک ها قدرت تفکر و نقش پذیری کودکان در آینده را نیز حتی تعیین می کنند و با تاثیر بر روح و روانشان دنیای فردای آنان را نیز مدیریت می کنند.
این کارشناس فرهنگی در ادامه به ضرورت نياز به تخليه انرژي و بازتواني در کودک اشاره کرد و اظهار داشت: اگر عروسک بازي به شکلي مناسب، باعث تخليه انرژي‌هاي کودک گردد، نه تنها آرامش روحي او را افزايش مي‌دهد بلکه باعث پويايي ذهن کودک نيز مي‌شود چون به تعبیری عروسک ها یک استعاره ی عجیب اند که کودکان هر آن چه را به زبان مستقیم و رئال نمی توانند بیان کنند در هنگام مواجهه یا استفاده از عروسک با قدرت هرچه تمام تر آن را بیان می کنند و این خود راهی است تا کودکان از موانع و سختی های برقرای ارتباط با دیگران  به راحتی عبور کنند وبه مهارت های قابل توجهی دست یابند.
این کارشناس تربیتی همچنین در خصوص تاثیر عروسک بر یادگیری و سابقه ی استفاده از این ابزار در کانون پرورش فکری صحبت کرد و افزود: عروسک ها نقش بسزایی در ایجاد علقه های عاطفی و درونی سازی یافته های زندگی و یادگیری آنها دارند و یک راه غیر مستقیم برای آموزش مسایل تربیتی به حساب می آیند. کانون پرورش فکری به عنوان یکی از متولیان فرهنگی مخاطبان کودک و نوجوان  در جامعه با باور داشت این مسأله که عروسک از اهمیت بسزایی در مسیر نقش پذیری و تربیت کودکان  برخوردار است از گذشته تا کنون به روش های گوناگونی به شناسایی، معرفی و اجرای فعالیت های متنوع در ارتباط با عروسک ها پرداخته که برای معرفی برخی از آن می توان به؛ساخت عروسک به منظور بازی های فردی یا به کار گیری در فعالیت نمایش عروسکی، امانت دهی عروسک های دارا و سارا به کودکان عضو مراکز فرهنگی و هنری کانون و تشویق آنان به طراحی و دوخت لباس های بومی برای آنان ، اجرای فعالیت های فرایند محور نمایش عروسکی در طول سال در بیشتر مراکز فرهنگی و هنری، اجرای نمایش عروسکی در ویژه برنامه ها و مناسبت های سال بویژه هفته ملی کودک، برگزاری جشنواره های نمایش عروسکی اشاره کرد.
وی ادامه داد: نمایش عروسکی به عنوان یک فعالیت فرهنگی، هنری و ادبی  فرایند محوردر مراکز فرهنگی و هنری با رعایت سلسله مراحلی همچون؛ نوشتن نمایشنامه(به صورت خلاق یا بر اساس کتاب های موجود در مراکز)، ساخت عروسک ها(به صورت خلاق و در بسیاری از موارد با بکار گیری دور ریختنی ها یا به شکل حرفه ای یا نیمه حرفه ای)، تمرین دیالوگ های نمایش نامه ها و در نهایت اجرای صحنه ای  به اجرا در می آید و نمایش عروسکی به صورت غیر مستقیم به عنوان یک فعالیت پر جاذبه مروج تفکر درست و توجه به ارزش ها خواهد شد و اعتماد به نفس و شخصیت اجتماعی و همچنین خود باوری را در کودکانمان نیز افزایش خواهد داد.
این کارشناس به کوچ عروسک ها از اتاق کودکان به عنوان یک معضل اشاره کرد وضمن هشدار به خانواده ها تاکید نمود: متاسفانه در استفاده از ابزارهای دیجیتالی، لوح حای فشرده، بازی های رایانه ای و کامپیوتر در کودکان ونوجوانان آنقدر اغراق شده که جای کمی  برای بازی های عروسکی باقی مانده است که  این مسئله به عنوان یک مشکل می تواند عواقب ناگواری را به همراه داشته باشد.  
سپهداربا تاکید برموارد مطرح شده تصریح کرد: با این نگاه و سابقه ی مثبت و عمیق به مقوله ی عروسک، کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان مازندران  به منظور تعمیق مسایل فرهنگی و علاقه ی بیشتر اعضای به حفظ میراث فرهنگی و هویت بومی خود، طی یک برنامه ریزی یکساله توانست توسط اعضای خود عروسک های  بومی مازندران را تولید نماید.
وی یادآور شد: این برنامه در ابتدا با شناسایی شخصیت ها و اسطوره های بومی و بازی های محلی توسط مربیان و کارشناسان کانون پرورش فکری مازندران صورت پذیرفت که در گام بعدی از روی محتوای بدست آمده اعضا به کمک والدین خود عروسک های بومی استان مازندران را ساختند.
این کارشناس فرهنگی با اشاره به اینکه این تولیدات مقدمه ای برای تولید حرفه ای نیز می تواند باشد افزود: مهمترین هدف مورد نظر این طرح آشنایی اعضا با هویت بومی و محلی استان بوده است.

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی